సుందరకాండ గేయం (01)
(హనుమంతుని సముద్రలంఘనం)
కోరస్
రం రం రం
రామ రామ అనరా! రామభక్తి కనరా!
గం గం గం
గంభీర ధైర్య శక్తి యుక్తి గనరా!
సం సం సం
సుందరకాండ సుందర తత్త్వము వినరా!
తం తం తం
తత్వార్థ నాయక హనుమంతుని కనరా! ॥
హృదయానంద రామభక్తి అమృతధారరా
సర్వార్థ సాధక సఖుడై ఆంజనేయుడురా
నిత్యానంద భరితమైన రామనామమురా
భవసాగర తరణమునకు దివ్య నౌకరా ॥
---
చరణం – 1
మహేంద్రగిరి శిఖరముపై నిలిచె వీరుడై
రామకార్య సాధనకై సంకల్పముచేసి
"సీతమ్మను కనుగొంటా" నిశ్చయముతోనై
గర్జన చేసి ఎగిరెనయ్య గగనమార్గమున ॥
కోరస్
రం రం రం... రామ రామ అనరా!
గం గం గం... గంభీర ధైర్యమునరా! ॥
---
చరణం – 2
వృక్షములు వంగి చూచెను వీర విక్రమము
దేవతలు పూలు జల్లె భక్తి పరవశము
సముద్రము అలలు లేచె ఆశ్చర్యముగాను
సూర్యుడును శీతలమై దీవెనలిచ్చెనూ ॥
కోరస్
సం సం సం... సుందర తత్త్వము వినరా!
తం తం తం... హనుమంతుని కనరా! ॥
---
చరణం – 3
మేఘములను చీల్చుచు ముందుకు సాగెను
వాయుదేవుడు తోడుగా మార్గము చూపెను
సీతమ్మ జాడకోసము మనసున నిలిపెను
రామనామమే ఆయుధమై రక్షణనిచ్చెను ॥
కోరస్
హృదయానంద రామభక్తి అమృతధారరా
సర్వార్థ సాధక సఖుడై ఆంజనేయుడురా ॥
---
చరణం – 4
సముద్రుడు తలచెను "సాయం చేయవలె"
మైనాకుని పిలిచెను "పైకి రావలె"
అతిథిగా హనుమంతుని ఆదరింపవలె
విశ్రాంతి ఇచ్చి కార్యమున సాగనంపవలె ॥
---
చరణం – 5
స్వర్ణశిఖర మైనాకుడు ముందుకు వచ్చెను
వాయుపుత్రుని గౌరవముగా ఆహ్వానించెను
"నీ తండ్రి నాకు చేసిన మేలు మరువలేను"
అని వినయముతో పలికి నమస్కరించెను ॥
---
చరణం – 6
రామకార్య దీక్షతో హనుమంతుడు నిలిచె
విశ్రాంతికన్న కార్యమే ముఖ్యమని తెలిపె
భక్తి శక్తి ధైర్యములు జగమునకు నేర్పె
సీతమ్మకై లంకవైపు మరల సాగె ॥
---
ముగింపు
ఎన్నియుగాలైన ఎడమరవలేని నామం
ఎన్నిసార్లు విన్నా ఇంకా వినాలనే నామం
ధైర్య లక్ష్య శక్తి యుక్తికి సంపదగు నామం
హరే రామ హరే రామ రామ రామ హరే హరే ॥
చివరి కోరస్
జై జై జై
జానకీరామ దూతునికి జై జై!
రా రా రా
రామనామ సుధారసం రుచించరా!
హా హా హా
హనుమద్భక్తి మార్గమున నడువరా! ॥
॥ శ్రీరామ జయం రామ జయ జయ రామ
కారుణ్య రామ కళ్యాణ రామ పట్టాభి రామ ॥
*****
సుందరకాండ గీతము (02)
(మైనాకుడు – సురస – సింహిక – లంకాదర్శనం)
పల్లవి :
సమయస్ఫూర్తి హనుమంతా రామదూతా వీరవ్రతా
సీత వెదక సాగినావు భక్తహృదయ ఆనందితా ॥
చరణం – 1
మైనాకుడు మార్గమందు మన్ననలతో నిలిచెను
ఆతిథ్యమును స్వీకరింప మధురముగా పలికెను
“రామకార్య వేళ మించె” యని హనుమ పలికెను
ఆశీస్సులు అందుకొనుచు ఆకాశమున ఎగిరెను ॥
చరణం – 2
దేవలోకము చూచి సంతోషించి పొగిడెను
మైనాకునకు దేవేంద్రుడు అభయమును ప్రసాదించెను
రామదూతుని కార్యదీక్ష లోకమంత మెచ్చెను
ధర్మమార్గ గౌరవమును దేవతలందు వెలిగెను ॥
చరణం – 3
సురసమ్మ రాక్షసాకృతి ధరించి మార్గమాగెను
“నా నోటిలో ప్రవేశించు” యని గర్జన చేయెను
రామకథను వినిపించె హనుమ వినయముతో
కాని ఆమె అంగీకరింపక నిలిచె దృఢముతో ॥
చరణం – 4
నోరు పెంచె సురసమ్మ యోజనాలు విస్తరించె
దేహమును హనుమంతుడు మరింతగా విస్తరించె
చివర బొటనవేలి సైజై చాకచక్యముగ మారెను
నోటిలోనికి వెళ్లి వచ్చి జ్ఞానవిజయము పొందెను ॥
చరణం – 5
“బుద్ధిశాలి హనుమంతా విజయము నీదే” యని
సురసమ్మ ఆశీర్వదించె సంతోష హృదయమున
దేవగణము మెచ్చుకొనె సమయస్ఫూర్తి గుణమును
రామకార్య సిద్ధికై సాగె వానరశ్రేష్ఠుడు ॥
చరణం – 6
సింహికమ్మ నీడ పట్టి కిందికి లాగసాగెను
సుగ్రీవుని మాట గుర్తు చేసి హనుమ చూచెను
చిన్నరూపమై లోపలికి చొచ్చుకొని వెళ్లెను
గోళ్లతోనే సంహరించి బయటకు వచ్చెను ॥
చరణం – 7
సిద్ధగంధర్వ దేవగణము “బాగు బాగు” మెచ్చెను
సింహిక వధ పూర్తిచేసి సాగరము దాటెను
త్రికూటాద్రి శిఖరమందు లంకానగరమందిరం
అమరావతి సౌందర్యమై కంటిముందు వెలిగెను ॥
చరణం – 8
పూలచెట్లు పూలవాన కురిపించగా నిలిచెను
పుష్పరాశి మధ్య హనుమ పుష్పవిగ్రహమై మెరిసెను
సీతమ్మ జాడ వెదకుటకై సంకల్పమున నిలిచెను
సుందరకాండ మహిమలతో భక్తహృదయమున వెలిగెను ॥
కోరస్
జయ హనుమంతా! కార్యసిద్ధి ప్రధాతా!
సర్వసిద్ధి సమయస్ఫూర్తి విధాతా!
సీతారామ పాదసేవకా! నిత్య సమర్థతా!
విశ్వాసపాత్రులకు విశ్వవిద్యా ప్రదాతా! ॥
జయ హనుమంతా! జయ జయ హనుమంతా!
రామదూతా! భక్తజనావనతా!
జయ హనుమంతా! జయ జయ హనుమంతా!
మారుతి తనయా! మంగళదాయకా! ॥
ఓం తత్సత్ ఓం తత్సత్ ఓం తత్సత్ అనుదినము
భక్తజనుల హృదయమందు భాసిల్లును రామనామము ॥
శ్రీ రామ జయ రామ జయజయ రామ
*****
సుందరకాండ గీతము (3) – రెండవ సర్గ
నూరు యోజనముల సముద్రము దాటి
నొప్పులేని వేగముతో నడచి వచ్చి
త్రికూట శిఖరముపై నిలిచి హనుమ
లంకనగర సౌందర్యమును వీక్షించె ॥
రామా... రఘురామా... జయ జయ రామా
రామకార్య సాధకుడై సాగె హనుమా ।
రామా... రఘురామా... జయ జయ రామా
సీతమ్మ జాడకై వెదకె హనుమా ॥
వనములు సరసులు పుష్పలతలతో
వెలసిన ఉద్యాన వైభవమును జూచి
అమరావతియై వెలిగె నగరమని
ఆశ్చర్యముతో మనసందు ఆలోచించె ॥
విశ్వకర్మ నిర్మితమైన పురమిదని
వితతమైన అగడ్తలతో వెలసెనని
బంగరు ప్రాకారములు బలముగలని
బలరక్షణ జూచి మది విస్మయించె ॥
శతఘ్నులు బురుజులపై సిద్ధమై యుండ
శస్త్రధారుల రక్షణలు సాగుచుండ
దేవతలకైన గెలుపు దుర్లభమని
ధీర హనుమ తలచి దిగులుపడె ॥
"సామ దాన భేదములు ఫలింపవేమో
సంగ్రామమే మార్గమగు సమయమిదియో
ముందు సీత జాడ తెలిసి నిర్ధారింతు
తరువాత కార్యగతిని తలచుదున్" అనె ॥
"ఏ రూపమున లంకలో ప్రవేశింతు
ఏ విధముగా రాక్షసుల మోసగింతు
కనపడకుండ సీతను కనుగొనాలి
కార్యసిద్ధి చెడకుండ కాపాడాలి" ॥
అహంకారమున కార్యము నశించునని
అలసత్వమున ఫలితము చెడిపోవునని
స్థిరచిత్తముతో ఉపాయమును గ్రహించి
సూక్ష్మరూపమున సాగుట నిశ్చయించె ॥
సూర్యాస్తమయ సమయము చేరగానే
సూక్ష్మమార్జాల రూపమును ధరించె
చకచకమని లంకలోన ప్రవేశించి
చుట్టుపక్కల వైభవమును వీక్షించె ॥
మణిమయ గోపురములు మిలమిలలాడ
మరకత స్ఫటిక శోభలు వెలుగులీన
ఎంతటి విశాల పురమిదని తలచి
ఎక్కడ సీతయుండునో విచారించె ॥
రాక్షసుల కాపలలు రాత్రింబగళ్లు
రాజధాని యంతటను నిండియుండ
వారి దృష్టి దాటియెల సీత వెదక
వానరశ్రేష్ఠుని మది సందిగ్ధమాయె ॥
అంతలో శశిధరుడు ఉదయించె నెమ్మదిగా
అమృత వెన్నెలల జల్లు కురిపించగా
సీతాన్వేషణ కార్యమునకు తోడై
సాక్షియై వెలుగునిచ్చె చంద్రుడప్పుడే ॥
రామకార్య సాధనకై ధీర హనుమ
రాత్రియంత లంకలో సంచరింప
సీతమ్మ జాడ కనుగొన నిశ్చయించి
సుందరకాండ గాథ ముందుకు సాగె ॥
చరణం
మార్జాల రూపము దాల్చె హనుమ రామ
మాయల లంకలో జొచ్చె రామ
కనపడక సీతను వెదక రామ
కార్యసిద్ధికై సాగె ధీర రామ ॥
ఏమని చెప్పెద రామ
దుర్భేద్యమైన లంక రామ
సుందర వనమున సీత
కానరామ
హనుమ ఆలోచనయె కార్యసిద్ధి రామ
రామా... రఘురామా... జయ జయ రామా
రామకార్య సాధకుడై సాగె హనుమా ।
రామా... రఘురామా... జయ జయ రామా
సీతమ్మ జాడకై వెదకె హనుమా ॥
*****
సుందర కాండ గీతము (లంకా ప్రవేశం)(03)
పల్లవి
లంకను చేరె హనుమంతుడు ధైర్యముతో
రామకార్య సాధనకై భక్తి బలముతో
జయ జయ రామదూతా వీర హనుమా
జనకజా దర్శనమే నీ మహిమా ॥
చరణం – 1
బంగారు ప్రాకారములు భాసిల్లగా
మణిమయ గోపురములు మెరిసిల్లగా
దేవేంద్రపురి సదృశమై వెలుగొందగా
దూరమునుండి లంకను దర్శించెగా ॥
**చరణం – 2****ఎవరని యదల చప్పుడు యేల తెలియు **
**కాల కలయిక కలలగు కథలు తెలియు **
**ప్రాంజలి కళలు కలువలై ప్రాక తెలియ **
**చరిత మారదు మనసుగా చలువ తెలియ **
“రాక్షస బలమిది ఘోరమై యున్నది
రామబాణ శక్తికి తూలదు యున్నది
సీతమ్మ జాడ కనుగొనుటే కార్యము”
అని తలచి సాగె మారుతి ధైర్యము ॥
చరణం – 3
లంకాధిదేవి మార్గమున నిలిచెను
“ఎవ్వడవు?” యని కోపముతో గర్జించెను
మారుతి పిడికిలి పోటుతో నేలపడె
బ్రహ్మవరం జ్ఞప్తికి వచ్చి నమస్కరించె ॥
చరణం – 4
“వానరుడొకడు నన్నెదిరి గెలిచిన వేళ
రాక్షస కులమునకు సమీపించు కాళ్
సీతకారణముగ రావణునికి వినాశం”
అని చెప్పి ఇచ్చె లంక ప్రవేశాశీర్వాదం ॥
చరణం – 5
ఎడమ పాదముతో లంకలో అడుగిడె
రహస్య మార్గములలో సంచరించె
వేదఘోష వినిపించు గృహములు చూచె
వికృతరూప రాక్షస గణములు గాంచె ॥
చరణం – 6
రావణుని రాజభవనము వెలుగొందె
రాగ నృత్య నాదములతో నిండియుండె
కఠిన కాపల దాటి గూఢముగా చేరె
సీతమ్మ వెదకుటకై మనసును నిలిపె ॥
ముగింపు
రామనామ బలముతో రణధీరుడు
సీతాన్వేషణకై సాగె కపీశ్వరుడు
లోకాభిరాముని కార్యమునే ధ్యేయము
జయ హనుమంత! జయ జయ మారుతి శౌర్యము ॥
***
